Józef Gawlina, In viam pacis. Dziennik Biskupa Polowego Wojska Polskiego 1939-1945, wstęp i edycja Jerzy Myszor, Katowice 2019, [wyd.] WueM, ss.  ok. 720. 

Józef Gawlina, syn ziemi raciborskiej, ksiądz diecezji katowickiej, biskup Polowy Wojska Polskiego Drugiej Rzeczypospolitej, opiekun polskich emigrantów i  uchodźców rozsianych po całym świecie. Zostawił po swoim bogatym życiu szczególne świadectwo – Dziennik, a więc nie wspomnienia pisane po latach, ale notatki czynione z dnia na dzień, a niejednokrotnie z godziny na godzinę. W czasie II wojny był świadom, że uczestniczy w najważniejszych dla Polski wydarzeniach. Był wśród tych, którzy nie poddali się, walcząc na wszystkich frontach II wojny światowej. Był we Francji, gdzie formował się rząd RP na uchodźstwie, przy rządzie polskim w Londynie, wśród zesłańców polskich w  Związku Sowieckim, razem z żołnierzami na Bliskim Wschodzie, pod Monte Cassino, pod Ankoną i Bolonią, oznaczony orderem Virtuti Militari. Baczny obserwator i zarazem  uczestnik wydarzeń, które tworzyły losy Polski wprawdzie pokonanej, ale niezwyciężonej. Lektura jego Dziennika pozwala śledzić na bieżąco, jak tworzy się Historia powojennej Europy. Arcybiskup Wiktor Skworc  

Szerzej o edycji Dziennika.

Publikacja ukaże się pod koniec września 2019; edycja niskonakładowa, zamówienia kierować na adres Fundacji Centrum Badań nad Historią Kościoła:  

 

 

Materiały źródłowe do biografii naukowej ks. prof. Wincentego Myszora (wybór korespondencji), opr. Katarzyna Tałuć, Katowice 2019, Źródła do Dziejów Kościoła Katolickiego na Górnym Śląsku, nr 24.

Biografie wybitnych czy kontrowersyjnych osób kształtujących losy państw, narodów, grup społecznych od zawsze fascynowały. [...] Autor biografii, zarówno przystępując do pracy, jak i w jej trakcie, wielokrotnie decyduje o selekcji materiałów źródłowych, sposobach ich opracowania i zaprezentowania czytelnikowi, o rodzaju zastosowanej narracji. Dyskusje dotyczące sposobu wykorzystania literatury życia osobistego w biografiach z obszaru antropologii, historii, literaturoznawstwa czy socjologii mają bogatą reprezentację w formie artykułów, monografii, sprawozdań z konferencji. 

Ks. prof. Wincenty Myszor należał do grona wybitnych patrystów, znawców antyku chrześcijańskiego, tłumaczy piśmiennictwa starożytnego. W czasach komunistycznych, kiedy rozwój nauki w Polsce był determinowany czynnikami pozamerytorycznymi, potrafił włączyć się w badania ogólnoeuropejskie dotyczące gnostycyzmu. Stał się niekwestionowanym znawcą rękopisów z tak zwanej Biblioteki Nag Hammadi, dostarczając czytelnikowi polskiemu ich tłumaczenia wraz z obszernymi komentarzami.
Prezentowana edycja listów tematycznie dotyczy wymienionego wyżej obszaru dociekań naukowych kapłana śląskiego. W publikacji przyjęto podejście dokumentacyjne, traktując przygotowaną edycję korespondencji jako materiał źródłowy pomocny przy rekonstrukcji rozwoju drogi naukowej teologa. Informacje zawarte w listach adresowanych do ks. W. Myszora i pisanych przez niego uzupełniają również wiedzę o dziejach badań patrystycznych prowadzonych przez naukowców polskich oraz o historii ruchu wydawniczego w zakresie publikacji naukowych. Część dokumentacyjną poprzedza opracowanie biograficzne z zaakcentowaniem tylko tych wątków w życiorysie naukowym ks. W. Myszora, które zrekonstruowano na podstawie cytowanych listów. Niniejsze opracowanie kierowane jest do osób zainteresowanych biografistyką kapłanów śląskich, historią nauki, zwłaszcza patrystyki, oraz rozwojem oficyn wydawniczych w Polsce po 1945 r. (fragment Wstępu)

Bogusław Kopka, Gułag nad Wisłą, Komunistyczne obozy pracy w Polsce 1944-1956, Kraków 2019, Wydawnictwo Literackie

Żołnierze Armii Krajowej i Narodowych Sił Zbrojnych, folksdojcze, niemieccy jeńcy wojenni, Ślązacy, Rusini i Ukraińcy, polscy działacze niepodległościowi, poborowi, obywatele Polski Ludowej skazani za polityczne dowcipy – w życiorysach więźniów zazwyczaj trudno było znaleźć jakikolwiek wspólny mianownik. Łączyło ich najczęściej tylko jedno – uwięzienie w obozie koncentracyjnym, zwanym eufemistycznie obozem pracy przymusowej. Z rąk komunistycznych oprawców zginęły tysiące osób. W wolnym świecie z niedowierzaniem przyjmowano informacje, że niemieckie obozy koncentracyjne w powojennej Polsce znalazły nowe zastosowanie. Rembertów, Łambinowice, Jaworzno, Potulice… Wiele zrobiono, aby nigdy nie została odkryta prawda o tych miejscach kaźni. Wstrząsająca książka Bogusława Kopki przywraca pamięć o mało znanych masowych zbrodniach nowych, komunistycznych władców Polski.

Autor (ur. 1969) – historyk i nauczyciel akademicki, autor licznych publikacji z zakresu II wojny światowej oraz dziejów PRL, w tym Obozy pracy w Polsce (1944–1950). Przewodnik encyklopedyczny (2002), Konzentrationslager Warschau: historia i następstwa (2007). Mieszka w Warszawie.

Konstancja Krasoń, Zelia Martin. Portret kobiety, siostry i matki na podstawie  korespondencji rodzinnej z lat 1863-1885, Katowice 2019, wydawnictwo WueM, ss. 230.

Wśród wielu opracowań biograficznych obecnych na rynku książka Konstancji Krasoń wyróżnia się zarówno tematyką, jak i metodą. Przede wszystkim jest to opowieść o życiu niezwykłej kobiety: święta Marie-Azélie Martin, z domu Guérin (1831-1877), matka świętej Teresy z Lisieux oraz żona świętego Ludwika Martina w stopniu heroicznym uosabia biblijną drogę do doskonałości: „Powiedziano ci, człowiecze, co jest dobre. I czegoż żąda Pan od ciebie, jeśli nie pełnienia sprawiedliwości, miłowania życzliwości i pokornego obcowania z Bogiem twoim?” (Mi 6,8).

Przejmująca i inspirująca rzecz o świętej zwyczajności i zwyczajnej świętości została skonstruowana w oparciu o zbiór 218 listów zebranych w Korespondencji rodzinnej 1863-1885 (Wydawnictwo Karmelitów Bosych, Kraków 2007) i metodę biograficzną, która odwołuje się do podziału na historię życia (life history) i opowieść o życiu (life story). Autorka „lekkim piórem”, ze swadą i barwnie, narracją przypominającą dobre powieści, kładzie zasadniczy akcent na drugim członie tej metody. Dzięki temu bohaterka książki jest postacią pozbawioną hagiograficznej patyny - żywą i bliską współczesnemu czytelnikowi.

Książka przypominająca postać św. Zelii staje się w ten sposób darem: dla narzeczonych – szukających konkretnych wzorów przyszłej rodziny, darem dla małżonków w każdym wieku – z mozołem budujących wspólny dom, darem dla rodziców - sług miłości i życia, darem dla tych, którzy stracili współmałżonka, wreszcie darem dla wszystkich, którzy na tych drogach spotykają różne przeszkody, aż po chorobę i śmierć najbliższych. „Dla ucznia Chrystusa, przepowiadanie Ewangelii nie jest jedną z możliwości, ale przykazaniem pańskim...” – zarówno życie św. Zelii, jak książka o tej świętej kobiecie, siostrze i matce są przykładem zrozumienia i owocnego wypełnienia tego misyjnego ducha Kościoła. (z rec. ks. prof.  Arkadiusza Wuwera)

zakup: Księgarnia

Załączniki:
Pobierz plik (zelia-spis.png)spis treści[ ]89 kB73 Pobieranie

Kodex IX. Biblioteka z Nag Hammadi, tłumaczył Wincenty Myszor, do druku przygotował, indeksami opatrzył Wojciech Kamczyk, Katowice 2019. 

Zbiór tekstów zwany popularnie „Biblioteką z Nag Hammadi” to grupa trzynastu kodeksów odnalezionych przypadkowo w 1945 roku przez grupę egipskich rolników. Zbadane i zidentyfikowane zostały w roku 1949 przez J. Doresse`a. To stosunkowo młode odkrycie spowodowało rozwój zainteresowania spuścizną literacką zawartą w tychże tekstach, związaną z kręgiem egipskich gnostyków, uczniów Walentyna. To zainteresowanie wynika z faktu, że dotychczas znano bardzo niewiele oryginalnych pism gnostyckich. Powstały więc nowe serie wydawnicze, organizacje naukowe, specjalizacje. Ogólnoświatowy rozwój badań nad koptyjskim i gnostyckim dziedzictwem nie ominął także środowiska naukowego w Polsce. Pionierami w tej dziedzinie stali się na naszym gruncie prof. Albertyna Dembska i ks. prof. Wincenty Myszor.

Przedmiotem zainteresowań prof. Dembskiej był starożytny język egipski, w różnych stadiach i okresach jego rozwoju, zwłaszcza zaś język koptyjski. Stąd także wzięło się jej zainteresowanie tekstami z Nag Hammadi. Swoje pasje naukowe realizowała najpierw na Uniwersytecie Warszawskim, później, od 1995 roku, na Uniwersytecie Białostockim. W Warszawie, w latach siedemdziesiątych rozpoczęła się jej współpraca z ks. Wincentym Myszorem, która zaowocowała publikacjami dotyczącymi języka koptyjskiego, gramatyk słownika, chrestomatii tekstów i szeregu tłumaczeń.

Ks. prof. Wincenty Myszor zainteresował się problematyką gnostycyzmu już na etapie przygotowywania pracy doktorskiej, obronionej w 1973 roku, której temat brzmiał: „Gnostycyzm w tekstach z Nag Hammadi”. Zagadnienia te podjął także w rozprawie habilitacyjnej zatytułowanej „Anapausis w teologii chrześcijańskich gnostyków” oraz w wielu artykułach. Swoje badania naukowe realizował najpierw jako pracownik Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie (przekształconej w 1999 r. w Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego), a później na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach (od 2001 r.).

 Jak dotąd w polskim tłumaczeniu ukazały się tylko niektóre spośród tekstów z Nag Hammadi. W całości zebrano i opublikowano: kodeksy I i II  (Biblioteka z Nag Hammadi. Kodeksy I i II, tłumaczył oraz komentarzem opatrzył Wincenty Myszor, Studia Antiquitatis Christianae. Series Nova, t. 7, Katowice 2008; wydanie II: 2017) oraz kodeks VI (Tajemnice gnozy – VI kodeks biblioteki z Nag Hammadi – inny niż wszystkie, tom poświęcony pamięci Profesor Albertyny Szczudłowskiej-Dembskiej (1934-2013), red. A. Sowińska, W. Stawiszyński, Warszawa 2016). Niektóre z tekstów można znaleźć w tomie  opublikowanym przez Centrum Studiów nad Gnostycyzmem i Naukami Pokrewnymi Apokaliptyka w pismach gnostyckich, red. A. Sowińska, Studia Antiquitatis Christianae. Series Nova, t. 19, Katowice 2017. 

zakup: Księgarnia